รู้จัก พ.ร.บ.สุราก้าวหน้า รื้อผูกขาดเจ้าสัว เพื่อคนตัวเล็ก
ก้าวใหม่ประเทศไทย รู้จัก พ.ร.บ.สุราก้าวหน้า รื้อผูกขาดเจ้าสัว เพื่อคนตัวเล็ก
เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา สภาผู้แทนราษฎร มีการพิจารณาร่างกฎหมายฉบับหนึ่ง ซึ่งมีความน่าสนใจเป็นอย่างมาก โดยแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต มีเป้าประสงค์เพื่อลดการผูกขาดการผลิตและจำหน่ายเหล้า-เบียร์ จากนายทุนรายใหญ่ ให้คนตัวเล็กตัวน้อย สามารถผลิตและจำหน่ายได้โดยง่ายขึ้น
กฎหมายฉบับนี้เสนอโดย “เท่าพิภพ ลิ้มจิตรกร” ส.ส.กทม.พรรคก้าวไกล โดย พรรคก้าวไกล เรียกร่างกฏหมายฉบับนี้ว่า “พ.ร.บ.สุรา ก้าวหน้า”
ปูพื้นสำหรับ “เท่าพิภพ ลิ้นจิตรกร” เขาคือหนุ่มคราฟต์เบียร์ ที่ถูกสรรพสามิตจังหวัดนนทบุรี และตำรวจ สภ.รัตนาธิเบศร์ จ.นนทบุรี จับกุมเมื่อเดือน ม.ค. 2560 หลังผลิตเบียร์ที่หมักเอง หรือ คราฟต์เบียร์ (Craft Beer) จำหน่ายให้กับกลุ่มเพื่อน เพราะชื่นชอบการดื่มและผลิตเบียร์ เขาโดนข้อหามีภาชนะและทำสุราโดยไม่ได้รับใบอนุญาตจากอธิบดีกรมสรรพสามิต มีไว้เพื่อขายและครอบครองสุราโดยไม่ได้ติดแสตมป์สุรา
เมื่อได้มีโอกาสมาเป็น ส.ส. เท่าพิภพ กล่าวในสภาผู้แทนราษฎรว่า “ผมยื่นร่างแก้ไข พ.ร.บ. สุราก้าวหน้า ให้เข้าสภาตั้งแต่ 29 พ.ค. 2563 และก่อนหน้านั้นตอนยุคอนาคตใหม่ ก็ได้ทำข้อมูลลงพื้นที่พูดคุยหาข้อดีข้อเสีย ตั้งอนุกรรมาธิการการพัฒนาธุรกิจอุตสาหกรรมสุราไทย ใช้เวลาอีกหลายเดือนเพื่อถกเถียงหาจุดที่ดีที่สุดของประชาชน ผมรอวันพูดเปิดร่างแก้ไข พ.ร.บ.สรรพสามิต มาเป็นระยะเวลา 1838 วันนับจากวันที่ผมโดนจับ โดยระหว่างวันเหล่านั้นพวกเราไม่ใช่แค่รอแต่พวกเราวิ่งพวกเราสู้ตลอดเพื่อหวังว่าจะช่วยแก้ไขให้กับ คนตัวเล็ก คนรายย่อย ประชาชน ได้มีโอกาสลืมตาอ้าปาก”
“ในประเทศนี้ แค่จะทำความฝันเล็กๆอย่างการต้มเบียร์ให้เป็นจริงมันยากเหลือเกิน 1,838 วันก่อน ผมรู้ว่าจะทำเรื่องนี้ให้สำเร็จได้ต้องเปลี่ยนกฎหมาย ผมต้องเป็นผู้ออกกฎหมาย จึงตั้งใจเป็น ส.ส. เพื่อทำเรื่องนี้และในวันนี้ถือว่าเข้าใกล้ไปอีกก้าว” เท่าพิภพ กล่าว
สำหรับร่าง พ.ร.บ.สุราก้าวหน้า มีสาระสำคัญ คือเปิดทางให้ประชาชนคนธรรมดา สามารถผลิตเหล้า-เบียร์ กินเองได้ ยกเว้นหากผลิตเพื่อจำหน่ายจะต้องขออนุญาต นอกจากนี้ ยังลดเกณฑ์กำลังการผลิตสำหรับการจำหน่ายด้วย เพื่อให้ประชาชนคนธรรมดาสามารถผลิตเพื่อขายได้ โดยไม่จำกัดเฉพาะรายใหญ่
มาดูที่ พระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560 มาตรา 153 ได้กำหนดให้บุคคลผู้ประสงค์จะผลิตสุราหรือมีเครื่องกลั่นสําหรับผลิตสุราไว้ในครอบครองต้องยื่นคําขออนุญาตต่ออธิบดีกรมสรรพสามิตและต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่อธิบดีประกาศกําหนด โดยการขออนุญาตและการออกใบอนุญาตดังกล่าวให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กําหนดในกฎกระทรวง
“เท่าพิภพ” กับคณะ จึงเสนอร่างพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต (ฉบับที่ ..) พ.ศ. …. เพื่อแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560 เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวงเกี่ยวกับการกำหนดคุณสมบัติผู้ขออนุญาตผลิตสุราหรือมีเครื่องกลั่นสำหรับผลิตสุราไว้ในครอบครอง โดยมีความเห็นว่า บทบัญญัติดังกล่าว ไม่มีการกำหนดกรอบเนื้อหาในการออกกฎกระทรวงไว้ให้เหมาะสม ทำให้กฎกระทรวงที่ออกตามความบัญญัตินั้นกำหนดคุณสมบัติของผู้ขออนุญาตและเงื่อนไขอื่นที่จำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลเกินสมควรกว่าเหตุ ส่งผลให้ผู้ประสงค์จะผลิตสุราเพื่อการค้ารายเล็กหรือรายย่อยไม่สามารถประกอบอาชีพตามกฎหมายได้ จึงเป็นหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่ไม่คุ้มครองบุคคลให้มีเสรีภาพในการประกอบอาชีพอย่างเหมาะสมเพียงพอตามมาตรา 40 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 สมควรต้องปรับปรุงโดยกำหนดกรอบเนื้อหาของกฎกระทรวงให้เป็นธรรม ดังต่อไปนี้
(1) แก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติในมาตรา 153 ของพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560 ให้การผลิตสุราสามารถกระทำได้โดยทั่วไป แต่หากประสงค์จะผลิตสุราเพื่อการค้าอันเป็นการประกอบอาชีพที่สุจริตต้องอยู่ภายใต้กฎหมายว่าด้วยภาษีสรรพสามิต โดยต้องขออนุญาตตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขตามที่กำหนดในกฎกระทรวง และเพื่อให้ความคุ้มครองบุคคลให้มีเสรีภาพในการประกอบอาชีพผลิตสุราและจัดระเบียบการประกอบอาชีพผลิตสุราให้เหมาะสม จึงกำหนดกรอบเนื้อหาของหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในกฎกระทรวงที่ต้องไม่กำหนดข้อจำกัด อันเป็นการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลเกินสมควรแก่เหตุ
(2) กำหนดให้บรรดากฎกระทรวง ประกาศ หรือระเบียบที่ออกตามความในพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560 ให้ใช้บังคับได้ต่อไปเท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับร่างพระราชบัญญัตินี้จนกว่าจะมีกฎกระทรวงหรือประกาศที่ออกตามความในพระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ และกำหนดให้การดำเนินการออกกฎกระทรวง หรือประกาศฉบับใหม่ต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ
(3) กำหนดรองรับคำขอที่ได้ยื่นไว้ก่อนวันที่พระราชบัญญัติฉบับนี้ใช้บังคับและยังอยู่ในระหว่างการพิจารณาให้ถือเป็นคำขอตามพระราชบัญญัติฉบับนี้โดยอนุโลม และถ้าคำขอดังกล่าวมีข้อแตกต่างไปจากคำขอตามร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ ให้ผู้อนุญาตสั่งให้แก้ไขเพิ่มเติมคำขอเพื่อให้เป็นไปตามร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้
(4) กำหนดรองรับใบอนุญาตที่ออกตามความในพระราชบัญญัติภาษีสรรพสามิต พ.ศ. 2560 ก่อนวันที่ร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ใช้บังคับ ให้ยังคงใช้ได้ต่อไปจนกว่าจะสิ้นอายุใบอนุญาต
อย่างไรก็ตาม ร่าง พ.ร.บ.สุราก้าวหน้า ยังไม่ผ่านการรับหลักการในวาระ 1 ของสภาผู้แทนราษฎร เนื่องจากเกิดเหตุการณ์สภาล่มก่อน จึงต้องลุ้นในสัปดาห์ต่อไป ว่า “เท่าพิภพ” และคณะของเขา จะปลดล็อกการผูกขาดขายเหล้า-เบียร์ของนายทุนรายใหญ่ได้หรือไม่
